FUTBOLUMUZDA "DÜNYA KUPASI" MOLASI

Fehmi KETENCİ 22 Kas 2022

Başlığımızda yazdığımız gibi futbolumuzda Katar'da dün akşam Katar - Ekvador arasında oynanacak açılış maçı ile Dünya Kupası'na start verildi arası verildi.

    Başlığımızda yazdığımız gibi futbolumuzda Katar’da dün akşam Katar - Ekvador arasında oynanacak açılış maçı ile Dünya Kupası’na start verildi arası verildi. 20 Kasım 2022 Pazar akşam Katar’da başlayıp 18 Aralık Pazar akşamı Katar'ın Lusail şehrinde bulunan Lusail Iconic Stadyumu'nda oynanacak final karşılaşması ile sonlanmasına kadar Türkiye Süper Ligimizde oynanacak karşılaşmalara ara verildi. Birçok ülke Dünya Kupası’nda Kupayı kazanabilmek için mücadele ediyorken bizim kısmetimize TRT’de yayılanacak karşılaşmaları maalesef ki televizyon ekranlarında izlemek düştü. 

     Dünyanın en büyük futbol organizasyonlarının başında olan FİFA Dünya Kupası yaklaşık 28 gün sürecek.Görebildiğimiz kadarıyla, sadece futboluyla değil stadyumlarıyla tam bir mimari gösteri şeklinde hazırlanan ortamlarda tam bir görsel futbol şöleni olarak 18 Aralık tarihinde oynanacak olan final karşılaşması ile sona erecek. 

     Hazırlıklarıyla ve adının büyüklüğüne yakışan bir futbol şöleni olacağından hiç şüphemiz yok ama başlamadan konuşulması ile de adından çokça söz edilecek gibiydi. Bunu, FİFA Başkanı’nın oldukça tartışılacak söylemlerinden anlayabiliyoruz. 

     Yazıyı yazdığım sıralarda Cumhurbaşkanımız Tayyip Erdoğan eşi ile birlikte Açılış karşılaşmasını izlemek be diğer bazı görüşmeler yapmak üzere Katar Emiri’nin davetlisi olara Katar’a gitmişti.

     Şampiyonanın bu yıl da tam bir futbol şöleni olacağı kesin.

    Dört yılda bir yapılan Futbol dünyasının en büyük organizasyonu olarak kabul edilen FIFA Dünya Kupası, bu yıl Katar'da 22. kez düzenleniyor. Dünya Kupası'nda geride kalan 21 organizasyon, birçok ilginç olaya sahne oldu.

     1930 yılında futbol dünyası yeniden yazılmaya başlandı ve Dünya Kupası, Uruguay'da ilk kez düzenlendi. İlk Dünya Kupası'nın Güney Amerika'da olmasını boykot eden birçok ülke, turnuvaya bu nedenle katılmama kararı aldı. Avrupa ülkeleri de Uruguay'ın çok uzakta olduğunu belirterek turnuvaya katılmadı. Finalde Arjantin'i konuk eden Uruguay,  4-2'lik skorla ilk kez düzenlenen Dünya Kupası'nda şampiyon olurken, futbol tarihindeki değişim de başlamış olmuştu.

    1934 İtalya. Uruguay'daki ilk kupanın ardından Avrupa temsilcileri, kupayı kendi ülkelerinde düzenlemek için çalışmalara başladı. FIFA'ya ilk müracaat eden ülke İtalya, 1934 Dünya Kupası'nı düzenlemeye hak kazandı. Finalde Çekoslavakya ile karşılaşan İtalya Kupayı kazandı    

     1938 Fransa. Amerika ve Avrupa'da sırayla düzenlenmesi kararlaştırılan kupanın yeniden bir Avrupa ülkesi olan Fransa'ya verilmesi nedeniyle Arjantin, 1938 Dünya Kupası'na katılmadı. İtalya, finalde Macaristan'ı 4-2 yenmeyi başardı ve şampiyon oldu.     

     1950 Brezilya. İkinci Dünya Savaşı nedeniyle 1942 ve 1946'da Dünya Kupası organize edilemedi. Brezilya'da 12 yıl aradan sonra gerçekleştirilen Dünya Kupası'nda Brezilya-Uruguay finalinin ardından Uruguay şampiyonluğa ulaştı.      

     1954 İsviçre. Dünya Kupası, 1954 İsviçre'de ilk kez bir televizyon kanalı tarafından yayınlandı. Finalde Macaristanı yenen Batı Almanya Kupayı kazanan oldu.

     1958 İsveç. Final Brezilya ile isveç arasında yapıldı. Brezilya, ilk kez dünya şampiyonu oldu. Pele, ilk kez Dünya Kupası'nda forma giydi     

     1962 Şili.1962'de düzenlenen Dünya Kupası oldukça sert geçti. Şili ve İtalya arasında oynanan ve sert faullere sahne olan maç sonrası, Şili'deki dükkanlara "İtalyanlar giremez" tabelaları asıldı. Brezilya, finalde Çekoslovakya'yı 3-1 yenerek kupayı üst üste ikinci kez kazandı.      

    1966 İngiltere. Finalde Batı Almanya'yı 4-2'lik skorla geçen İngiltere, ilk ve tek kupasını kazandı. İngiltere'yi finalde öne geçiren 3. golde topun kale çizgisini geçip geçmediği tartışmalara neden oldu      

     1970 Meksika. 1970 Meksika Dünya Kupası'nda oyuncu değişiklikleri ve sarı-kırmızı kart uygulamaları ilk kez kullanıldı. İlk kez tüm maçlar canlı ve renkli yayınlandı. Finali 4-1 kazanan Brezilya, Jules Rimet Kupası'nın ebedi sahibi oldu. Bu organizasyon daha sonra FIFA Dünya Kupası adını aldı.       

     1974 Batı Almanya. 1974 yılında düzenlenen Dünya Kupası'nda ilk kez bir Türk hakem düdük çaldı. Doğan Babacan, aynı zamanda Batı Almanya-Şili maçında Güney Amerikalı futbolcu Carlos Caszely'ye gösterdiği kırmızı kartla da tarihe geçti. Bu kart, Dünya Kupası'nda gösterilen ilk kırmızı kart oldu. Dünya Kupası, ilk kez FIFA Dünya Kupası adıyla düzenlendi ve İtalyan heykeltıraş Silvio Gazzaniga'nın tasarımını yaptığı yeni kupa kullanıldı. Almanya, finalde Hollanda'yı 2-1 yenerek şampiyon oldu.     

     1978 Arjantin.1978'de ev sahibi Arjantin'de iktidarda olan cuntanın faaliyetleri ve propagandası, turnuvaya damga vurdu. Hollanda'nın yıldız futbolcusu Johan Cruyff ve Alman Paul Breitner'in Arjantin'deki siyasi durumu protesto ederek kupaya katılmadığı öne sürüldü. Cruyff, daha sonra kendisi ve ailesine yapılan kaçırma girişimi nedeniyle kupaya katılmadığını açıkladı. Söylentilere neden olan maçta "Tangocular", Peru'yu 6-0 mağlup ederek bir üst tura çıkmayı, sonrasında da kupayı kazanmayı başardı.      

     1982 İspanya. İspanya'da düzenlenen 1982 Dünya Kupası'nda FIFA, katılımcı sayısını 16'dan 24'e çıkardı. Tüm kıtaların temsil edildiği ilk kupa oldu. İtalya, 1982 Dünya Kupası'nı kazanmayı başardı. İtalyanlar, finalde Batı Almanya'yı 3-1 mağlup etti.      

     1986 Meksika. Kolombiya'nın ev sahipliğini yapması kararlaştırılan 1986 Dünya Kupası, ekonomik sorunlar nedeniyle bu ülkenin çekilmesiyle Meksika'ya verildi. Bu turnuvayla, aynı grupta yer alan takımların son maçlarını aynı saatte oynaması uygulamasına geçildi.. Arjantin'in yıldız futbolcusu Diego Armando Maradona'nın çeyrek finalde İngiltere'ye eliyle attığı gol, turnuvanın en çok konuşulan konusuydu. Bu gol daha sonra "Tanrı'nın Eli" olarak isimlendirildi. Günümüzde de tribünlerde kullanılan "Meksika Dalgası", bu turnuvada ortaya çıktı. Arjantin, Batı Almanya'yı 3-2 yenerek ikinci kez şampiyonluğa ulaştı.      

     1990 İtalya. Meksika'dan sonra İtalya da kupaya ikinci kez ev sahipliği yaptı.. Batı Almanya, finalde Arjantin'i 1-0 yenerek şampiyonluğa ulaştı. Batı Almanya Milli Takımı Teknik Direktörü Franz Beckenbauer, Brezilyalı Zagallo'dan sonra Dünya Kupası'nı hem futbolcu hem de teknik adam olarak kazanan ikinci kişi unvanını aldı.     

     1994 ABD, ABD'de düzenlenen 1994 Dünya Kupası'nın en ses getiren olayları, Arjantinli futbolcu Maradona'nın doping nedeniyle ihraç edilmesi ve Kolombiyalı futbolcu Escobar'ın kendi kalesine attığı gol nedeniyle ülkesinde öldürülmesi oldu. 1994'te ilk kez şampiyon ülke, penaltıların ardından belirlendi. Brezilya, 0-0 berabere biten final maçında İtalya'yı penaltılar sonucunda 3-2 mağlup ederek 24 yıl aradan sonra mutlu sona ulaştı..

     1998 Fransa. 1998 Dünya Kupası'nda takım sayısı, 24'ten 32'ye yükseltildi. Dünya Kupası'nda altın gol uygulaması getirildi. Ev sahibi Fransa, son şampiyon Brezilya'yı 3-0 yenerek tarihindeki ilk şampiyonluğa ulaştı.

     2002 Japonya-Güney Kore. 2002'de Güney Kore ve Japonya'da düzenlenen turnuvayı, ilk kez iki ülke birlikte düzenledi. Bu turnuva, Asya'da düzenlenen ilk kupa olarak da tarihe geçti. Türkiye, ikinci kez katıldığı Dünya Kupası'nda tarihi bir başarıya imza atarak dünya üçüncülüğüne ulaştı. Brezilya, Almanya'yı 2-0 yenerek beşinci kez şampiyonluğa ulaştı.

     2006 Almanya. Almanya'da 2006'da düzenlenen Dünya Kupası'nın en çok konuşulanı, İtalya ile Fransa arasındaki finalde Zinedine Zidane'ın İtalyan futbolcu Marco Materazzi'ye kafa atması oldu. Zidane, bu pozisyon sonrası kırmızı kart gördü ve İtalya, penaltı atışlarıyla 5-3 galip gelip şampiyonluk unvanını aldı. 

    2010 Güney Afrika, İspanya, tarihindeki ilk şampiyonluğunu 2010 Güney Afrika'da elde etti. Vicente del Bosque yönetimindeki "Matadorlar", finalde Hollanda'yı 1-0 mağlup etti.

    2014 Brezilya. Almanya, final maçının uzatma devresinde bulduğu golle Arjantin'i 1-0 yenerek 4. şampiyonluğuna ulaştı. Amerika kıtasında düzenlenen bir turnuvada ilk kez Avrupa ekibi şampiyonluğa uzandı.

     2018 Rusya. Rusya'nın ev sahipliğinde 2018'de düzenlenen turnuva, Doğu Avrupa'da gerçekleştirilen ilk Dünya Kupası oldu. Finalde Hırvatistan'ı 4-2 yenen Fransa, kupadaki ikinci şampiyonluğunu yaşadı. Fransa Milli Takımı Teknik Direktörü Didier Deschamps, Dünya Kupası'nı hem futbolcu hem de teknik adam olarak kazanan üçüncü isim unvanını aldı. Avrupa takımları, kupada üst üste 4. defa şampiyonluk elde etti.

     Ve geldik 20 Kasım 2022 Katar’a. Şölen başladı. Açılış maçında ev sahibi Katar Ekvador’a Valencia’nın attığı iki golle mağlup oldu. 

     Tüm dünya artık, bu yılın şampiyonunu bekliyor.